Bilim ve Teknoloji
Avrupali astronomlar, uzaydan gelerek Dunya`yi projektor gibi tarayan cok yuksek enerjiye sahip sinyal kesfetti.
Simdiye kadar tespit edilen sinyalden yuz bin kat daha yogun olan bu gama isinimi, LS 5039 adi verilen yildiz ciftinden geliyor. Cift, Gunes`ten 20 kat buyuk bir yildizla notron yildizi ya da kara delik olabilecek fazlasiyla yogun bir gokcisminden olusuyor.
Evrenin derinliklerinden gelen sinyaller, 60`li yillardan beri biliniyor. Ilk zamanlarda bu sinyalleri dunyalilarla haberlesmek isteyen uzaylilarin gonderdigi bile dusunulmustu.
Bu sinyalleri, genellikle kendi cevrelerinde cok hizli donen `pulsar` (atarca) adli minik yildizlar yayiyor. Bu yildizlar, kutuplarindan elektromanyetik parcacik saciyor. Yildiz kendi etrafinda dondugu icin, bu enerji demeti, uzayi tipki deniz feneri gibi tariyor ve Dunya`dan da belli araliklarla tespit edilebiliyor.
Grenoble (Fransa) gozlemevinden Gillaume Dubus, AFP muhabirine bilgi verirken, simdiye kadar bine yakin `pulsar` belirlendigini, bunlarin sadece 10 kadarinin guclu gama isini yaydigini, ama bunlarin en guclusunun bile LS 5039`un isinimi karsisinda cok ciliz kaldigini belirtti.
`Pulsar` sinyallerinin modulasyonu (aralik), birkac saniyeyle birkac milisaniye arasinda degisiyor. Buna karsilik LS 5039`un yaydigi sinyal modulasyonu ise 3,9 gun. Uzmanlar, bu durumu anlamaya calisiyor.
`Astronomy and Astrophysics` dergisinde yayimlanan calisma, Fransiz ve Alman astronomlarca Namibya`daki HESS gozlemevinde dort teleskop kullanilarak yurutuldu.
haber7
29.11.2006 14:15
1.809