Sağlık
Saglik Bakanligi, ebeveynlere, cocuklarinin iyi beslenebilmesi ve tatil doneminde iyi vakit gecirebilmeleri icin onerilerde bulundu.
Saglik Bakanligi`ndan yapilan aciklamada, hizli buyume ve gelisme nedeni ile okul cagi cocuklarinin pek cok besin ogesine olan ihtiyacinin hayatin diger donemlerine oranla daha fazla oldugu belirtildi. Bu donemde cocuklarin dogru beslenme aliskanliklari kazanmalari ile yeterli ve dengeli beslenmelerinin oldukca onemli olduguna deginilen aciklamada, Turkiye`de cocuklarin hatali beslenme aliskanliklari nedeniyle onemli saglik sorunlarina sahip olduklarina isaret edildi.
Aciklamada, cocukluk donemindeki bu hatali beslenme aliskanliklarinin, buyume ve gelisme yaninda okul performansini da olumsuz yonde etkiledigi ifade edilerek,
`Ayrica bu donemde yapilan hatali beslenme uygulamalari, aliskanlik sebebiyle ileriki donemlerde de devam etmekte olup, kalp hastaliklari, yuksek tansiyon ve sismanlik gibi hastaliklar icin de temel risk faktoru olusturmaktadir. Saglikli beslenmenin yaninda cocuklarin daha hareketli bir yasam tarzi benimsemelerinin saglanmasi, fiziksel aktivite duzeylerinin arttirilmasi ve bu konuda desteklenmeleri ile saglikli olmalarinin on kosulu saglanmis olur. Tum bunlar ayni zamanda cocuklarin dikkat ve uyum yeteneklerinin gelistirilmesi ve sosyallesmeleri acisindan da cok onemlidir? denildi.
Tatil suresince cocuklarin kisisel gelisimi, cevre ile iletisimi ve hareketli yasami engelleyen ekran (televizyon, bilgisayar, cep telefonu vb) bagimlisi olmasina izin verilmemesi gerektigi kaydedilen aciklamada, ebeveynler tarafindan bunlara yasaklama yerine sinirlandirilma getirilmesinin, izlenilecek olan programlarda secici davranilmasinin daha uygun alacagina dikkat cekildi. Aciklamada, uzun sure bilgisayar oyunlari, internet ile vakit gecirmek ve televizyon seyretmek yerine, cocuklarin daha hareketli olacagi aktivitelerin tercih edilmesi ve bu konuda cesaretlendirilmeleri gerektigi vurgulandi.
Aciklamada su onerilere yer verildi:
`-Cocuklarin saglikli aliskanliklar edinmesinde en buyuk rolu aileler ustlenmektedir. Eger ebeveynler yeterince hareketli ise cocuklarin da hareketli olma ihtimali cok yuksektir. Ama surekli televizyon ve bilgisayar karsisinda oturuyor ve bu esnada bol kalorili besinleri tuketiyorlarsa, cocuklarda da ayni davranis bicimi gorulmektedir. Bu nedenle ebeveynlerin cocuklari ile birlikte daha sik fiziksel aktivite (yuruyus yapma, bisiklete binme, top oynama ev ve bahce isleri ile ugrasma vb) yapmaya ozen gostermelidirler.
-Karne hediyesi olarak cocuklarin psikolojik, fiziksel ve kisisel gelisimleri yaninda spor faaliyetlerini de destekleyici nitelikte hediyeler tercih edilmelidir.
-Cocuklar televizyon izlerken yemek yememeli, iyi bir sofra aliskanligi kazandirilmalidir.
-Cocuklarda ozellikle televizyon izlerken yag ve seker icerigi zengin ancak sagligimiz icin gerekli pek cok vitamin ve mineral yonunden yetersiz olan cips, sekerleme, cikolata gibi besinler ile gazli iceceklerin daha sik tuketildigi bilinmektedir. Bunlarin yerine taze ve kurutulmus meyveler, sut, ayran, yogurt, taze sikilmis meyve sulari tercih edilmelidir. Ozellikle son zamanlarda rekl?mlarin etkisi ile cocuklar arasinda sagliga ve buyumeye katkisi olmayan, bol enerjili ancak besleyici degeri dusuk olan bu besinlerin tuketiminin hizla arttigi gorulmektedir. Bu besinler sik tuketildiginde sismanlik ile birlikte bircok hastalik riskinin arttigi unutulmamalidir.
-Televizyon seyretme 2 saat ile sinirlandirilmali, cocuklar televizyon karsisinda 30 dakikadan fazla hareketsiz durmamalidir.
-Tatil surecince yiyecek alisverisi, menu planlama, yemek hazirlama ve pisirme konularinda cocuklardan yardim istenebilir. Mutfakta cocugunuzla birlikte vakit gecirmek ve birlikte yemek (ozellikle sebze yemekleri) hazirlamak ve birlikte tuketmek olumlu beslenme aliskanliklari edinmede son derece yararlidir. Ayrica saglikli yasam tarzi icin duzenli egzersiz, dusuk yagli yiyecek, sebze ve meyve tuketimini arttirma konularinda cocuklar bilinclendirilmeli, bunun icin ebeveynler iyi ornek olmalidirlar.
-Tatil doneminde cocuklarin ev disinda yemek yeme sikliginda artis olmaktadir. Disarida yenilen yemeklerin seciminde akilci davranilmasi, gazli icecekler yerine ayran, sut, taze sikilmis meyve suyu gibi saglikli iceceklerin, patates kizartmasi, cips gibi gidalar yerine salata ve meyvelerin, kremali ve hamur tatlilari yerine sutlu tatlilarin tercih edilmesi gerek kilo kontrolu, gerekse saglikli beslenme acisindan daha yararlidir.
-Tatil doneminde gece gec yatma nedeni ile uyku ve beslenme duzeninde degisiklikler olabilmektedir. Uyku duzenine dikkat edilmeli, gunde en az 8 saat uyku ile yeterli dinlenme saglanmalidir. Butun gece suren acliktan sonra gunun en onemli ogunu olan sabah kahvaltisi mutlaka yapilmali; ogle ogunu ile birlestirilmemelidir. Gunde 3 ana 2 ara ogun beslenmeye dikkat edilmelidir.
-Kis aylarina rastlayan tatil doneminde ozellikle gribal enfeksiyonlardan korunmak amaciyla bagisiklik sistemini guclendirici taze sebze ve meyve tuketimi arttirilmali, bu gruptan gunde en az 5 porsiyon yemege calisilmalidir.
-Buyume ve gelismede etkin ve kalsiyumun zengin kaynagi olan sut ve sut urunlerinden gunde en az 2 su bardagi tuketilmesine dikkat edilmelidir.
-Okul doneminde oldugu gibi tatilde de konsantrasyon, ogrenme, hafiza gucu, bilissel performans icin gerekli olan ve deniz urunleri, kuru baklagiller, ceviz, findik, badem vb kuruyemislerde bulunan cinko kaynaklarinin imkanlar cercevesinde tuketilmesine ozen gosterilmelidir.
ANKA/haber7
28.01.2007 15:34
1.228